ElkFatura

WFER6 ncı Dünya Enerji Düzenleme Forumu
başkanlığını EPDK yürütmektedir.

Etkinlikler

Ocak 2015
P S Ç P C C P
29 30 31 1 2 3 4
5 6 7 8 9 10 11
12 13 14 15 16 17 18
19 20 21 22 23 24 25
26 27 28 29 30 31 1

Elektrik Piyasası Tarifeleri Sıkça Sorulan Sorular

1) Elektrik faturalarında neden enerji bedelinin yanında birbirinden farklı birçok bedel yer almaktadır? Diğer ülkelerde de aynı şekilde bu bedeller alınmakta mıdır?



Elektrik faturalarında elektriğin üretilmesinden tüketilmesine kadar oluşan 4 ana faaliyetin bedelleri görülmektedir. Faturada görülen tüketim tutarı (aktif/net enerji) büyük oranda elektrik santralinde yapılan üretime ilişkin oluşan bir bedeldir. Diğer bir ifadeyle enerji bedeli elektriğin herhangi bir santralde üretimi aşamasında oluşan maliyetleri yansıtmaktadır. Elektrik üretim santralinden çıkan elektrik çoğunlukla bir kamu kurumu olan Türkiye Elektrik İletim A.Ş.''nin (TEİAŞ) işlettiği iletim hatlarında taşınarak şehir şebekesine ulaştırılır. TEİAŞ adına görevli tedarik şirketi bu hizmet karşılığında faturalarda gördüğümüz iletim bedelini tüketiciden tahsil eder ve bu bedel TEİAŞ''a aktarılır. Şehir şebekesine ulaşan elektriği dağıtım şirketi dağıtım hatlarında taşıyarak tüketicilerin kapısına kadar ulaştırır. Faturalarda gördüğümüz dağıtım bedeli dağıtım şirketi tarafından dağıtım şebekesine ilişkin olarak yapılan yatırımlar ve işletme giderleri karşılığında alınmaktadır. Elektrik faturalarında tahsil edilen perakende satış hizmet bedeli perakende faaliyetine ilişkin hizmetin maliyetinin karşılığı olarak alınmaktadır. Sayaç okuma bedeli ise dağıtım tarifesinin bir unsuru olmakla birlikte bu faaliyete ilişkin maliyetlerin daha iyi izlenebilmesi, tarifelerin daha doğru hesaplanabilmesi ve hizmetin tüketim miktarından bağımsız olması nedeniyle ayrı olarak tahakkuk ettirilmektedir.

Aşağıda AB üyesi bazı ülkeler ile ülkemizde meskenler için uygulanan perakende elektrik faturası unsurları toplam fatura tutarının yüzdesi olarak gösterilmiştir.

AB Üyesi Bazı Ülkeler İle Ülkemizde Meskenler için Uygulanan Perakende Elektrik Faturası Unsurlarının Dağılımı

Ülke Enerji Bedeli Şebeke
(İletim-Dağıtım)
Vergi ve Diğer
Yasal
Yükümlülükler
İngiltere 61% 24% 15%
Türkiye 57% 23% 20%
Yunanistan 56% 20% 24%
Bulgaristan 47% 17% 36%
Lüksemburg 45% 42% 13%
Slovenya 45% 34% 21%
Polonya 44% 29% 27%
Litvanya 43% 24% 33%
Slovakya 43% 39% 18%
İtalya 41% 24% 35%
Belçika 41% 37% 22%
Macaristan 40% 34% 26%
Finlandiya 40% 29% 31%
Hollanda 40% 25% 35%
Almanya 37% 19% 44%
İspanya 37% 42% 21%
İsveç 36% 26% 38%
Fransa 36% 32% 32%
Avusturya 35% 29% 36%
Letonya 35% 37% 28%
Portekiz 34% 40% 26%
Çek Cumhuriyeti 33% 28% 39%
Romanya 33% 42% 25%
Norveç 29% 37% 34%
Estonya 27% 44% 29%
Danimarka 21% 18% 61%
Kaynak: ACER Piyasa İzleme Raporu 2013

Elektrik faturalarında yer alan vergi, fon ve paylar Kurumumuz görev alanı dışında olup ilgili mevzuat kapsamında tüketicilerden tahsil edilmektedir.

2) Ülkemizde uygulanan elektrik tarifeleri diğer Avrupa ülkeleri ile kıyaslandığında nasıl bir görüntü ortaya çıkmaktadır?

Aşağıda yılda 2500-5000 kWh elektrik tüketen Avrupa ülkeleri ve ülkemiz mesken abonelerinin vergi ve fonlar hariç elektrik tarifeleri karşılaştırılmaktadır.

Mesken Elektrik Fiyatları 2013
Sıra Ülke Avro kWh
1 İrlanda 0,195
2 İspanya 0,175
3 İngiltere 0,166
4 Malta 0,162
5 Belçika 0,158
6 İtalya 0,150
7 Almanya 0,149
8 Luksemburg 0,145
9 Avusturya 0,141
10 Slovakya 0,138
11 Norveç 0,137
12 İsveç 0,136
13 Hollanda 0,133
14 Danimarka 0,130
15 Çek Cumhuriyeti 0,125
16 Portekiz 0,121
17 Slovenya 0,118
18 Yunanistan 0,117
19 Polonya 0,116
20 Letonya 0,114
21 Litvanya 0,113
22 Finlandiya 0,110
23 Hırvatistan 0,109
24 Macaristan 0,106
25 Türkiye 0,104
26 Fransa 0,101
27 Estonya 0,099
28 Arnavutluk 0,096
29 Romanya 0,089
30 Karadağ 0,085
31 İzlanda 0,083
32 Bulgaristan 0,077
33 Bosna Hersek 0,069
Kaynak: Eurostat
Güncellenme Tarihi: 02/07/2014
Vergi ve Fon Hariç
Tüketimi 2500-5000 kWh arası olan meskenler için
1 Avro= 2,75 TL

3) Elektrik tarifeleri değişmemesine rağmen son zamanlarda elektrik faturalarım önceki faturalarıma göre daha yüksek gelmeye başladı. Bunun sebebi ne olabilir?

Elektrik faturaları sayacınız üzerinde yazan son endeks değeri ile ilk endeks değeri arasındaki farkın (tüketim miktarı) birim bedeller ile çarpılması ve ilgili mevzuat kapsamında diğer bedellerin eklenmesi sonucunda hesaplanmaktadır. Tüketim miktarı çoğunlukla her ay birbirinden farklı olabilmektedir. Bu farklılıklar tüketici alışkanlıklarına bağlı olarak ya da mevsimsel olarak kullanılan elektrik aletlerin tüketimine bağlı olarak da değişebilmektedir. Tüketim miktarı arttığı zaman elektrik tarifeleri değişmediği durumda bile toplam fatura tutarınız artabilecektir.

4) Elektrik tarifeleri yıllar itibariyle nasıl değişmiştir? Elektrik tarifelerindeki artış enflasyon ile kıyaslandığında nasıl bir değişim ortaya çıkmaktadır?

Perakende elektrik tarifeleri serbest olmayan ve serbest tüketici hakkını kullanmayan tüketiciler için her üç ayda bir Kurumumuz tarafından ilgili mevzuat kapsamında belirlenmektedir. 2006 yılından itibaren düzenlemeye tabi tarife üzerinden enerji satın alan bazı tüketiciler için fon ve vergiler hariç elektrik tarifelerinde meydana gelen değişim aşağıdaki gibidir.

VERGİ VE FONLAR HARİÇ YILLAR İTİBARİ İLE ELEKTRİK FİYATLARI (Kr/KWh)
1 NOLU 2 NOLU 4 NOLU 4 NOLU
Tek Zamanlı Fiyat (krş/kWh) Sanayi Tarımsal Sulama Ticarethane Mesken
2006-1 9,614 11,525 15,195 12,780
2006-2 9,614 11,525 15,195 12,780
2006-3 9,614 11,525 15,195 12,780
2006-4 9,995 10,300 15,195 12,780
2007-1 9,388 9,998 14,505 12,405
2007-2 9,388 9,998 14,505 12,405
2007-3 9,388 9,998 14,505 12,405
2007-4 9,388 9,998 14,505 12,405
2008-1 10,327 11,025 17,239 14,830
2008-2 12,983 13,684 20,994 17,944
2008-3 14,372 15,073 22,957 19,572
2008-4 14,372 15,073 22,957 19,572
2009-1 14,146 14,849 23,133 19,803
2009-2 13,878 14,581 22,755 19,489
2009-3 13,878 14,581 22,755 19,489
2009-4 15,401 16,191 25,023 21,376
2010-1 15,306 15,787 25,238 21,659
2010-2 15,306 15,787 25,238 21,659
2010-3 15,306 15,787 25,238 21,659
2010-4 15,306 15,787 25,238 21,659
2011-1 15,306 15,787 25,238 21,659
2011-2 15,306 15,787 25,238 21,659
2011-3 15,306 15,787 25,238 21,659
2011-4 15,811 18,868 25,386 23,734
2012-1 15,811 18,868 25,386 23,734
2012-2 17,306 20,467 26,458 25,886
2012-3 17,306 20,467 26,458 25,886
2012-4 18,164 22,010 28,559 28,386
2013-1 18,164 22,010 28,559 28,386
2013-2 18,164 22,010 28,559 28,386
2013-3 18,164 22,010 28,559 28,386
2013-4 18,164 22,010 28,559 28,386
2014-1 18,164 22,010 28,559 28,386
2014-2 18,174 22,059 28,659 28,486
2014-3 18,174 22,059 28,659 28,486

Yukarıdaki tarifeler enflasyon (TÜFE) ile kıyaslandığında ortaya çıkan grafik ise aşağıdaki gibidir.

5) Görevli tedarik şirketinden enerji alan serbest olmayan tüketicilere/serbest tüketici olmasına rağmen tedarikçisini seçmemiş olan tüketicilere uygulanan tarife bileşenleri nelerdir?

Görevli tedarik şirketlerinden enerji alan tüketicilere uygulanacak tarife bileşenleri, perakende satış faaliyeti kapsamında

  • Net enerji bedeli (tek zamanlı veya çok zamanlı (gündüz, puant, gece)),
  • Perakende satış hizmet bedeli;



Dağıtım faaliyeti kapsamında;

  • Dağıtım bedeli,
  • Kayıp enerji bedeli,
  • Sayaç okuma bedeli,
  • İletim bedeli şeklindedir.



Faturada yer alan bu bedellere ayrıca diğer mevzuat gereği alınması gerekiyorsa Enerji Fonu, Belediye Tüketim Vergisi, TRT Payı ve Katma Değer Vergisi eklenmektedir. Abone grubuna ve bağlantı durumuna göre yürürlükteki fonsuz tarifelere http://www.epdk.gov.tr/index.php/elektrik-piyasasi/tarifeler?id=133bağlantısı kullanılarak ulaşılabilmektedir.

6) İkili anlaşmalarla enerji satın alan serbest tüketicilere uygulanacak tarife bileşenleri nelerdir?

İkili anlaşmalarla tedarikçilerden elektrik satın alan dağıtım sistemine bağlı serbest tüketicilere uygulanacak tarife bileşenleri

  • Dağıtım bedeli,
  • Kayıp enerji bedeli,
  • Sayaç okuma bedeli,
  • İletim bedeli şeklindedir.



İletim sistemi kullanıcısı serbest tüketicilere dağıtım tarifeleri kapsamında herhangi bir bedel uygulanmamaktadır. Bu tüketiciler iletim bedellerini TEİAŞ''a ödemektedirler. İletim şalt sahalarının dağıtım şirketinin kullanımındaki OG baralarına özel hattı ile bağlı tek bir tüzel kişi durumundaki kullanıcılara dağıtım bedeli tahakkuk ettirilmemekte; kayıp enerji, sayaç okuma bedeli ve iletim bedeli tahakkuk ettirilmektedir. İletim şalt sahalarının dağıtım şirketinin kullanımındaki OG baralarına dağıtım şirketi hattı ile bağlı tek bir tüzel kişi durumundaki kullanıcılar ve diğer tüm dağıtım sistemi kullanıcılarına yukarıda belirtilen dört bedel de tahakkuk ettirilmektedir. Enerji fiyatı serbest tüketicilerle tedarikçileri arasında yapılacak ikili anlaşmalar kapsamında belirlenmektedir. Kurumumuzca onaylanan perakende satış hizmeti bedeli ise bu tüketicilere uygulanmamaktadır. Faturada yer alan bu bedellere ayrıca diğer mevzuat gereği alınması gerekiyorsa Enerji Fonu, Elektrik ve Havagazı Tüketim Vergisi, TRT Payı ve Katma Değer Vergisi eklenmektedir. Abone grubuna ve bağlantı durumuna göre yürürlükteki fonsuz tarifelere http://www.epdk.gov.tr/index.php/elektrik-piyasasi/tarifeler?id=133bağlantısı kullanılarak ulaşılabilmektedir.

7) Perakende satış (aktif/net enerji) bedeli nedir? Bu bedel kimler tarafından ödenmekte ve nasıl hesaplanmaktadır?

Perakende satış, elektrik enerjisinin tüketicilere satışıdır. Kurumumuzca düzenlenen perakende satış (aktif enerji) fiyatı sadece görevli tedarik şirketinden düzenlemeye tabi tarifelerle enerji satın alan tüketiciler için belirlenmektedir. İkili anlaşmalarla piyasadaki tedarikçilerden enerji satın alan serbest tüketiciler için enerji fiyatları Kurumumuzca düzenlenmemektedir. Perakende satış fiyatı perakende satışa ilişkin fiyat tavanı ve brüt kar marjı dikkate alınarak hesaplanmaktadır. Perakende satış fiyatı elektrik enerjisinin kendi maliyeti, enerji alış-satışına ilişkin doğrudan maliyetler ve brüt kar marjı dikkate alınarak belirlenmektedir. İletim veya dağıtım şebekesinin işletilmesine, şebeke yatırımlarına, faturalandırmaya, sayaç okumaya vb. ilişkin maliyetler perakende satış fiyatları belirlenirken dikkate alınmamaktadır. Söz konusu faaliyetlere ilişkin maliyetler iletim, dağıtım, perakende satış hizmeti fiyatları içerisinde yer almaktadır. Perakende satış (aktif/net enerji) bedelleri tek zamanlı veya çok zamanlı olarak belirlenmektedir. Abonenin sayacı ve tercihi dikkate alınarak bedeller aboneye tek zamanlı veya çok zamanlı olarak tahakkuk ettirilmektedir. Tek zamanlı tarifede günün her bir saatinde kullanılan elektrik enerjisi için aynı bedel uygulanırken çok zamanlı tarifede gece, gündüz ve puant zaman dilimleri için farklı bedeller uygulanmaktadır. Gece zaman dilimi 22:00-06:00 saatlerini, gündüz zaman dilimi 06:00-17:00 saatlerini ve puant zaman dilimi 17:00-22:00 saatlerini içermektedir. Abone grubuna ve bağlantı durumuna göre yürürlükteki fonsuz tarifelere http://www.epdk.gov.tr/index.php/elektrik-piyasasi/tarifeler?id=133bağlantısı kullanılarak ulaşılabilmektedir.

8) Kayıp-kaçak bedeli ve dayanağı nedir? Bu bedel kimler tarafından ödenmektedir? 2011 yılından önce de böyle bir bedel abonelere tahakkuk ettirilmiş midir?

Kayıp-kaçak bedeli Elektrik Piyasası Kanunu, Elektrik Piyasası Tarifeler Yönetmeliği, Dağıtım Sistemi Gelirinin Düzenlenmesi Hakkında Tebliğ ve diğer ikincil mevzuat gereğince müşterilere tahakkuk ettirilmektedir. Kayıp-kaçak bedeli 2011 yılı itibariyle tanımlanmakta ve belirlenmekte olan bir bedel değildir. Bu bedel, daha önce perakende satış lisansına da sahip olan dağıtım şirketinden elektrik satın alan tüketicilere, aktif enerji bedeli içerisinde 2011 yılı öncesinde de tahakkuk ettirilmiş bir bedeldir.

Dağıtım Sistemi Gelirinin Düzenlenmesi Hakkında Tebliğin Ek 2 nci maddesi gereğince "Kayıp Kaçak Bedeli", dağıtım bölgesine girmesi öngörülen elektrik miktarı ile hedeflenen kayıp kaçak oranı sonucunda bulunan enerji miktarı esas alınarak hesaplanmakta ve tahakkuk ettirilmektedir. Dolayısıyla, kayıp-kaçağın maliyetini dağıtım seviyesinden elektrik şebekesine bağlı olan sanayi tesisleri de dahil tüm elektrik tüketicileri ödemektedir.

Kayıp-kaçak bedeli elektrik sisteminde ortaya çıkan teknik ve teknik olmayan kaybın maliyetinin kayıp-kaçak hedefi oranları ölçüsünde karşılanabilmesi amacıyla belirlenen bir bedeldir. Nitekim düzenlenen perakende satış tarifesinden enerji alan kullanıcıların 2011 yılındaki aktif enerji bedeliyle kayıp-kaçak bedelinin toplamı 2010 yılında uygulanan aktif enerji bedeliyle aynı değeri vermektedir. Dolayısıyla, 2011 yılında maliyet kalemlerinin ayrıştırılması söz konusu olup kayıp-kaçak bedelinden dolayı düzenlenen tarifelerle elektrik satın alan tüketicilere uygulanan elektrik enerjisi fiyatı artmamıştır.

Abone grubuna ve bağlantı durumuna göre yürürlükteki fonsuz tarifelere http://www.epdk.gov.tr/index.php/elektrik-piyasasi/tarifeler?id=133bağlantısı kullanılarak ulaşılabilmektedir.

9) Görevli tedarik şirketlerinden düzenlenen tarifelerle elektrik satın alan tüketicilerin faturalarında yer alan "perakende satış hizmet bedeli" ve dayanağı nedir? Bu bedel nasıl hesaplanmaktadır?

Perakende satış hizmet bedeli Elektrik Piyasası Kanunu ve Elektrik Piyasası Tarifeler Yönetmeliğin 10 uncu maddesine göre hesaplanmakta olup, elektrik enerjisi ve/veya kapasite satımı dışında, tüketicilere sağlanan, faturalama ve tahsilat gibi diğer hizmetler olarak tanımlanmıştır. Perakende satış hizmeti fiyatı perakende satış hizmeti maliyetini yansıtan bir fiyattır.

Perakende satış hizmeti gelir gereksinimi; söz konusu faaliyete ilişkin düzenlemeye esas net yatırım harcamasının itfa tutarı, faturalama ve tahsilat giderleri, tanıtım ve pazarlama giderleri, müşteri hizmetlerine ilişkin giderler, perakende satış ve hizmete ilişkin diğer işletme giderleri, düzenleme giderleri payı, faaliyet giderleri payı, olağan ve olağan dışı giderler payından faaliyet ile ilgili diğer gelirler payı ve olağandışı gelirler payının düşülmesi suretiyle bulunan düzenlemeye esas net işletme gideri, ve amortisman itfa süresi farkı vergi tutarından oluşmaktadır.

Perakende satış hizmeti bedeli, görevli tedarik şirketlerinden enerji alan tüm tüketicilere uygulanmaktadır. Doğrudan tedarikçisini seçen serbest tüketiciler için böyle bir bedel belirlenmemektedir.

Abone grubuna ve bağlantı durumuna göre yürürlükteki fonsuz tarifelere http://www.epdk.gov.tr/index.php/elektrik-piyasasi/tarifeler?id=133bağlantısı kullanılarak ulaşılabilmektedir.

10) Sayaç okuma bedeli ve dayanağı nedir ve bu bedel kimlere uygulanmaktadır?

Sayaç okuma bedeli sayaç okuma maliyetlerini yansıtan ve Elektrik Piyasası Kanunu, Elektrik Piyasası Lisans Yönetmeliği ve Elektrik Piyasası Tarifeler Yönetmeliği kapsamında belirlenen bir bedeldir. Söz konusu bedel tüm dağıtım sistemi kullanıcıları için okuma başına belirlenmektedir. Abone grubuna ve bağlantı durumuna göre yürürlükteki fonsuz tarifelere http://www.epdk.gov.tr/index.php/elektrik-piyasasi/tarifeler?id=133bağlantısı kullanılarak ulaşılabilmektedir.

11) Faturalarda yer alan dağıtım bedeli nedir?

Dağıtım faaliyeti, elektrik enerjisinin 36 kV ve altındaki hatlar üzerinden naklini gerçekleştirmek için gerekli olan tesis ve şebekenin tesisi ile bu tesislerin işletilmesi ve bakımını kapsamaktadır.

Dağıtım tarifeleri Elektrik Piyasası Kanununun 17 nci maddesi gereğince elektrik enerjisinin dağıtım tesisleri üzerinden naklinden yararlanan tüm gerçek ve tüzel kişilere eşit taraflar arasında fark gözetmeksizin uygulanacak dağıtım hizmetine ilişkin fiyatları, hükümleri ve şartları içermektedir.

Dağıtım bedeli Elektrik Piyasası Tarifeler Yönetmeliği, Gelir ve Tarife Düzenlemesi Kapsamında Düzenlemeye Tabi Unsurlar ve Raporlamaya İlişkin Esaslar Hakkında Tebliğ ve diğer ikincil mevzuat kapsamında belirlenmektedir. Dağıtım bedeli dağıtım sistem kullanım fiyatını kapsamakta olup dağıtım hizmeti sunabilmek için dağıtım sistemine ilişkin yatırım harcamaları, işletme ve bakım giderleri dikkate alınarak hesaplanan ve tüm dağıtım sistemi kullanıcılarından tahsil edilen bir bedeldir. Dağıtım bedeli enerjiye, perakende satış hizmetine, sayaç okumaya, iletime ilişkin maliyetleri içermemektedir.

Abone grubuna ve bağlantı durumuna göre yürürlükteki fonsuz tarifelere http://www.epdk.gov.tr/index.php/elektrik-piyasasi/tarifeler?id=133bağlantısı kullanılarak ulaşılabilmektedir.

12) Faturalarda yer alan iletim bedeli nedir?

İletim tarifesi Elektrik Piyasası Kanununun 17 nci maddesi gereğince Türkiye Elektrik İletim Anonim Şirketi tarafından hazırlanmakta ve üretilen, ithal veya ihraç edilen elektrik enerjisinin iletim tesisleri üzerinden naklinden yararlanan tüm kullanıcılara eşit taraflar arasında fark gözetmeksizin uygulanacak fiyatları, hükümleri ve şartları içermektedir. Türkiye Elektrik İletim Anonim Şirketi (TEİAŞ)''''nin yaptığı şebeke yatırımları ve iletim ek ücretleri iletim tarifesinde yer almaktadır. Dağıtım sistemi kullanıcılarına tahakkuk ettirilen iletim bedeli TEİAŞ tarafından dağıtım lisansı sahibi tüzel kişilere fatura edilen iletim tarife tutarının karşılanması için dağıtım lisansı sahibi tüzel kişi tarafından dağıtım sistemi kullanıcılarına uygulanan birim fiyattır.

Abone grubuna ve bağlantı durumuna göre yürürlükteki fonsuz tarifelere http://www.epdk.gov.tr/index.php/elektrik-piyasasi/tarifeler?id=133 bağlantısı kullanılarak ulaşılabilmektedir.

13) Faturalarda yer alan TRT Payı ve yasal dayanağı nedir?

TRT Payı 3093 Sayılı Türkiye Radyo Televizyon Gelirleri Kanunu kapsamında alınmaktadır. Söz konusu kanunun 4 üncü maddesinin c bendinde "Nihai tüketiciye elektrik enerjisi satışı yapan lisans sahibi tüzel kişiler, iletim, dağıtım ve perakende satış hizmetlerine ilişkin bedeller hariç olmak üzere, elektrik enerjisi satış bedelinin yüzde ikisi tutarındaki payı (Katma Değer Vergisi, diğer vergiler, fon ve paylar ile benzeri kesintiler hariç) faturalarında ayrıca gösterir ve bu kapsamdaki bedelleri Türkiye Radyo-Televizyon Kurumuna intikal ettirirler. Organize sanayi bölgeleri tüzel kişilikleri, serbest tüketici olarak tedarikçilerden katılımcıları için temin ettikleri enerjiye ilişkin olarak Türkiye Radyo-Televizyon Kurumuna ayrıca pay yatırmaz." hükmü yer almaktadır. TRT payının halihazırdaki oranı ilgili Bakanlar Kurulu Kararı gereğince %2''dir.

14) Elektrik Enerjisi Fonu ve yasal dayanağı nedir?

Elektrik Enerjisi Fon Payı abonelerden 3096 sayılı Türkiye Elektrik Kurumu Dışındaki Kuruluşların Elektrik Üretimi, İletimi, Dağıtımı ve Ticareti ile Görevlendirilmesi Hakkında Kanunun Geçici 4 üncü maddesi hükümleri gereğince alınmaktadır.

28/5/1986 tarihli ve 3291 sayılı Kanunun ek 2 nci maddesi "Nihai tüketiciye elektrik enerjisi satışı yapan lisans sahibi tüzel kişilerin sektör altyapı giderlerine katkı paylarını, bunların enerji satış tarifelerinin % 10''''unu geçmeyecek şekilde tesbite, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı yetkilidir. Nihai tüketiciye elektrik enerjisi satışı yapan lisans sahibi tüzel kişilerin sektör altyapı giderlerine katkı payı, iletim, dağıtım ve perakende satış hizmetlerine ilişkin bedeller hariç olmak üzere belirlenir. Tedarikçiler bu bedeli faturalarında ayrıca gösterir ve tahakkuku takip eden ikinci ayın yirmisinde Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığına intikal ettirirler. Organize sanayi bölgeleri tüzel kişilikleri, serbest tüketici olarak tedarikçilerden katılımcıları için temin ettikleri enerjiye ilişkin olarak ayrıca katkı payı yatırmaz." şeklindedir. Halihazırda enerji fonunun oranı %1''''dir.

Elektrik Enerjisi Fonunun belirlenmesi Kurumumuz görevleri arasında yer almayıp Kurumumuz tarafından düzenlenen tarifeler fonsuz olarak belirlenmekte ve fon payı ilgili şirket tarafından bu tarifelere eklenerek abonelere yansıtılmaktadır.

15) Belediye Tüketim Vergisi (Elektrik ve Havagazı Tüketim Vergisi) ve yasal dayanağı nedir?

Bu vergi 2464 Sayılı Belediye Gelirleri Kanunu uyarınca tahsil edilmektedir. Söz konusu kanunun 34 üncü maddesinde "Belediye sınırları ve mücavir alanlar içinde elektrik ve havagazı tüketimi, Elektrik ve Havagazı Tüketim Vergisine tabidir." Hükmü, 38 inci maddesinde "Elektrik ve Havagazı Tüketim Vergisi aşağıda gösterilen nispetlerde alınır.
a) İmal ve istihsal, taşıma, yükleme boşaltma, soğutma, telli ve telsiz telgraf ve telefon müraselesi işlerinde tüketilen elektriğin satış bedeli üzerinden % 1,
b)(a) bendi dışında kalan maksatlar için tüketilen elektriğin satış bedeli üzerinden % 5,
Hükmü yer almaktadır.
Belediye Tüketim Vergisinin belirlenmesi Kurumumuz görevleri arasında yer almayıp Kurumumuz tarafından düzenlenen tarifeler fonsuz olarak belirlenmekte ve fon ve vergiler ilgili şirket tarafından bu tarifelere eklenerek tüketicilere yansıtılmaktadır.

16) Güvence Bedeli nedir?

Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği''nin 33, 34, 35, 36, 37 ve 38 inci maddeleri gereği güvence bedeli "görevli tedarik şirketi, , kullanım yerinin değişmesi ve/veya perakende satış sözleşmesinin sona ermesi veya sözleşmenin feshi halinde, tüketicinin elektrik enerjisi tüketim bedelini ödememesi ihtimaline karşılık olarak, borcuna mahsup etmek üzere güvence bedeli talep edilebilmektedir.

Yürürlükteki güvence bedellerine http://www.epdk.gov.tr/index.php/elektrik-piyasasi/tarifeler?id=98bağlantısı kullanılarak ulaşılabilmektedir.

17) Kesme-bağlama bedeli nedir?

Kesme-bağlama bedeli tüketicinin elektriğinin kesilmesi veya bağlanması aşamalarından sadece birinde uygulanan ve Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği gereğince Kurul tarafından belirlenen bir bedeldir.

Yürürlükteki kesme-bağlama bedellerine http://www.epdk.gov.tr/index.php/elektrik-piyasasi/tarifeler?id=145bağlantısı kullanılarak ulaşılabilmektedir.

18) Dağıtım bağlantı bedeli nedir?

Dağıtım bağlantı bedelleri Elektrik Piyasası Kanunu gereğince ve Elektrik Piyasası Tarifeler Yönetmeliğinin 7 nci maddesindeki; "(1) Dağıtım lisansı sahibi tüzel kişiler tarafından hazırlanarak önerilen dağıtım bağlantı tarifesi, dağıtım bağlantı bedeli ile tarifenin uygulanmasına ilişkin usul ve esaslardan oluşur. Dağıtım bağlantı bedeli, şebeke yatırım maliyetlerini içermez. Dağıtım bağlantı bedelleri, İletim ve Dağıtım Bağlantı Bedellerinin Belirlenmesi Hakkında Tebliğ esas alınarak hesaplanır." hükmü gereğince belirlenmektedir. Bağlantı tarifeleri; orta gerilim ve alçak gerilim için ayrı ayrı olmak üzere bağlantının kurulu gücü de dikkate alınarak hesaplanan ve bağlantının gerçekleştirilmesine ilişkin operasyonel maliyetleri içeren bedeldir. Yürürlükteki dağıtım bağlantı bedellerine http://www.epdk.gov.tr/index.php/elektrik-piyasasi/tarifeler?id=107bağlantısı kullanılarak ulaşılabilmektedir.

19) Dağıtım sistem kullanım tarifesi kapsamındaki uygulamalar nelerdir?

Dağıtım sistem kullanım tarifesi dağıtım sistemine bağlı olup, görevli tedarik şirketinden enerji alan tüketiciler ile dağıtım şirketi dışında başka bir tedarikçiden enerji alan dağıtım sistemi kullanıcılarını kapsamaktadır. Dağıtım sistem kullanım tarifesi, dağıtım sistemi kullanıcıları için en az birinin uygulandığı aşağıdaki birim bedellerden oluşur.

a) Dağıtım bedeli: Tek veya çift terimli tarife sınıfına tabi abonelerden dağıtım sisteminden çekilen elektrik enerjisi miktarı üzerinden ve üretim faaliyetleri kapsamında üreticilerin dağıtım sistemine verdiği enerji miktarı üzerinden alınan kWh birim bedelidir.
b) Güç bedeli: OG seviyesinden bağlı olup, çift terimli tarife sınıfına tabi sanayi abonelerinden bağlantı anlaşması veya sözleşmesinde belirtilen güç üzerinden aylık olarak alınan kW birim bedelidir.
c) Güç aşım bedeli: OG seviyesinden bağlı olup, çift terimli tarife sınıfına tabi sanayi abonelerinin bağlantı anlaşması veya sözleşmesinde belirtilen gücü aşmaları halinde, aşılan güç miktarı üzerinden aylık olarak alınan kW birim bedelidir.
ç) Reaktif enerji bedeli: Dağıtım sistemi kullanıcılarından reaktif enerji uygulamasına tabi olanlar için ilgili mevzuatta reaktif enerjiye ilişkin olarak belirlenen sınırların aşılması halinde ve 12-16 ncı maddelerde belirtilen şartlar dahilinde uygulanan bedeldir.
d) Emreamade kapasite bedeli: Bir üretim tesisi ile müşterileri ve/veya iştirakleri ve/veya serbest tüketiciler arasında özel direkt hat tesis edilmesi halinde tüketiciler adına üreticilere uygulanan bedeldir.
e) Sayaç okuma bedeli: Tüm dağıtım sistemi kullanıcılarına abone, fatura ya da okuma başına uygulanan bedeldir.
f) Kayıp-kaçak bedeli: Dağıtım sistemi kullanıcısı tüm tüketicilere uygulanan kWh birim bedelidir.

20) Geriye dönük olarak fatura dökümü ya da kayıp kaçak tutarını nasıl temin edebilirim?

Abone bazında faturalar kurumumuz veri tabanında yer almayıp enerji aldığınız perakende satış şirketinde bulunmaktadır.

21)Sayaç değiştirme bedeli alınabilir mi?

Sayaç değiştirme bedeli hususunda 6446 sayılı Elektrik Piyasası Kanununun (Kanun) 9 uncu maddesinin birinci fıkrasında "Dağıtım faaliyeti, lisansı kapsamında, dağıtım şirketi tarafından lisansında belirlenen bölgede yürütülür. Dağıtım şirketi, lisansında belirlenen bölgede sayaçların okunması, bakımı ve işletilmesi hizmetlerinin yerine getirilmesinden sorumludur." hükmü ve yedinci fıkrasında "Dağıtım sistemi kullanıcılarının elektrik enerjisi ölçümlerine ilişkin tesis edilen sayaçların mülkiyeti dağıtım şirketine aittir. Bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarih itibarıyla mevcut kullanıcıların mülkiyetinde olan sayaçlar, işletme ve bakım hizmetleri karşılığı kullanıcılardan iz bedelle devralınır. Uygulamaya ilişkin usul ve esaslar Kurum tarafından çıkarılan yönetmelikle düzenlenir." hükmü ve dokuzuncu fıkrasında ise "Dağıtım gerilim seviyesinden bağlı tüketicilerin sayaçlarının kurulumu, işletilmesi ve bakımı ile mevcut sayaçların bir program dâhilinde mülkiyetinin devralınması dağıtım şirketi tarafından yapılır. Uygulamaya ilişkin usul ve esaslar Kurum tarafından çıkarılan yönetmelikle düzenlenir." hükmü yer almaktadır. 6446 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu 30 Mart 2013 tarihli ve 28603 sayılı Resmi Gazete ’de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir. 6446 sayılı Kanunda yer alan mezkur hükümler gereği, söz konusu sayaç değişiklikleri sonucunda oluşan maliyet Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten itibaren ilgili elektrik dağıtım şirketi tarafından karşılanacaktır. Kanun yürürlüğe girmeden evvel yapılan sayaç değişikliklerinin maliyetini karşılama yükümlülüğü ise tüketicilere aittir.

Mezkur mevzuat çerçevesinde; Kurumumuz tarafından uygulamaya ilişkin usul ve esas çalışmaları sonuçlandırılana kadar tüketicilerin sayaçlarının zorunlu olmadıkça değiştirilmemesi, değiştirilmesi zorunlu olan sayaçlara ilişkin ise yeni sayacın mülkiyeti şirketlere ait olmak üzere temin edilmesi ve sayaç değişimiyle ilgili tüketiciden bedel alınmaması hususu 04.04.2013 tarihli ve 16781sayılı yazı ile tüm elektrik dağıtım şirketlerine bildirilmiştir. Sonrasında ise; Kanununun 9 uncu maddesi gereğince sayaçların okunması, bakımı, işletimi ve devralınmasına ilişkin usul ve esasları içeren yönetmelik yayımlanıncaya kadar uygulanmak üzere alınan 12.06.2013 tarihli ve 4450 sayılı Kurul Kararında “Sayaçların değişimi halinde müşterilerden herhangi bir bedel talep edilmez.” hükmü yer almaktadır.

Yukarıda detaylı olarak izah edilen mevzuat hükümleri uyarınca, 30 Mart 2013 tarihinde ve sonrasında yapılan sayaç değişimlerinden dolayı müşterilerden sayaç değişimiyle ilgili herhangi bir bedel alınmaması gerekmektedir.